دوغ یکی از نوشیدنیهای سنتی و محبوب ایرانی است که نهتنها طعمی دلپذیر دارد، بلکه سرشار از خواص تغذیهای ارزشمند است. از گذشته تا امروز، این نوشیدنی خنک و گوارا جایگاه ویژهای در سفره ایرانیان داشته و بهعنوان یک گزینه سالم و مقوی در کنار غذاهای متنوع مصرف میشود.
ترکیبات مفید دوغ، از جمله پروبیوتیکها، کلسیم و ویتامینهای ضروری، آن را به انتخابی ایدهآل برای تمام گروههای سنی تبدیل کرده است. از کودکی تا بزرگسالی و حتی در دوران بارداری، مصرف این نوشیدنی میتواند تأثیرات مثبتی بر سلامت دستگاه گوارش، استحکام استخوانها و تقویت سیستم ایمنی داشته باشد.
در این مقاله، نگاهی دقیقتر به فواید دوغ خواهیم داشت و بررسی میکنیم که چرا باید این نوشیدنی اصیل را در رژیم غذایی خود بگنجانیم.
بیشتر بخوانید: میزان کلسیم یک لیوان شیر چقدر است؟
ارزش غذایی دوغ
دوغ نهتنها یک نوشیدنی خنک و دلپذیر است، بلکه سرشار از مواد مغذی ارزشمند بوده و میتواند نقش مهمی در تأمین نیازهای روزانه بدن ایفا کند. در ادامه، نگاهی به ترکیبات تغذیهای یک لیتر دوغ خواهیم داشت:
1. انرژی: 270 کیلوکالری
2. پروتئین: 1.5 تا 2 درصد
3. کلسیم: 0.6 گرم
4. چربی: 0.5 درصد
یک لیوان دوغ، حدود 282 میلیگرم کلسیم دارد که تقریباً 28 درصد از نیاز روزانه بدن را تأمین میکند. به بیان دیگر، با نوشیدن یک لیوان دوغ، یکچهارم نیاز روزانه بدن به کلسیم برطرف خواهد شد. این موضوع اهمیت دوغ را بهعنوان یک منبع غنی از کلسیم و یک انتخاب سالم در رژیم غذایی نشان میدهد.
خواص دوغ برای بزرگسالان
دوغ یک نوشیدنی سالم و مغذی است که فواید بسیاری برای سلامت بدن دارد. این نوشیدنی لبنی سنتی، علاوه بر تأمین مواد مغذی، تأثیرات مثبتی بر سیستم گوارشی، استخوانها و حتی آرامش روانی دارد. در ادامه، مهمترین خواص دوغ برای بزرگسالان را بررسی میکنیم:
1- خوابآور و آرامشبخش
دوغ حاوی ترکیباتی از جمله پپتیدهای موجود در پروتئین های شیر است که اثر آرامبخش دارند و باعث کاهش استرس و بهبود کیفیت خواب میشوند. مصرف دوغ پیش از خواب میتواند به آرامش ذهن و کاهش بیخوابی کمک کند، البته بهتر است در مواقعی که نیاز به تمرکز و هوشیاری دارید، از مصرف زیاد آن خودداری کنید.
2- بهبود گرمازدگی
در روزهای گرم سال، دوغ میتواند جایگزین مناسبی برای نوشیدنیهای صنعتی و مضر باشد. الکترولیتهای طبیعی موجود در دوغ به هیدراته نگهداشتن بدن کمک کرده و علائم گرمازدگی مانند سردرد، ضعف و عطش را کاهش میدهد. بنابراین، در کنار مصرف آب کافی، نوشیدن دوغ میتواند راهکاری عالی برای جلوگیری از کمآبی بدن باشد.
3- روشنکننده و شفافکننده پوست
دوغ سرشار از اسید لاکتیک است که خاصیت لایهبرداری ملایم دارد. این ماده به حذف سلولهای مرده پوست کمک کرده و باعث روشنتر شدن پوست میشود. مصرف منظم دوغ، هم بهصورت خوراکی و هم بهعنوان ماسک صورت، میتواند پوستی صافتر و درخشانتر ایجاد کند.
4- تقویت و استحکام استخوانها
کلسیم، پروتئین و ویتامین B12 موجود در دوغ نقش مهمی در سلامت استخوانها ایفا میکنند. مصرف این نوشیدنی به کاهش خطر پوکی استخوان کمک کرده و باعث استحکام بیشتر استخوانها و دندانها میشود. این خاصیت دوغ بهویژه برای زنان و افراد سالمند که در معرض تحلیل استخوان قرار دارند، بسیار مفید است.
5- بهبود عملکرد سیستم گوارشی
دوغ یک منبع غنی از باکتریهای مفید پروبیوتیک است که از رشد باکتریهای مضر در دستگاه گوارش جلوگیری میکنند. این نوشیدنی باعث بهبود هضم غذا، کاهش نفخ و جلوگیری از سوءهاضمه میشود. همچنین، دوغ به حفظ تعادل میکروبی روده کمک کرده و مانع از بروز مشکلاتی مانند یبوست و اسیدیته معده میشود.
بیشتر بخوانید: فواید نوشیدن شیر ارگانیک چیست؟
6- سمزدایی و پاکسازی بدن
در دنیای امروز، آلودگی هوا و مواد شیمیایی موجود در مواد غذایی میتوانند تأثیرات منفی بر سلامت بدن بگذارند. دوغ حاوی مواد معدنی مانند کلسیم، فسفر و منیزیم است که به خنثیسازی سموم و فلزات سنگین در بدن کمک کرده و از آسیبهای ناشی از آلودگی محیطی جلوگیری میکند.
خواص دوغ برای کودکان
7- جایگزین سالم برای نوشابههای مضر
نوشابهها و نوشیدنیهای گازدار ممکن است برای کودکان جذاب باشند، اما مصرف آنها میتواند سلامت بدن را به خطر بیندازد. دوغ یک گزینه سالم و بدون ضرر است که میتواند جایگزین مناسبی برای نوشابه باشد. این نوشیدنی، علاوه بر تأمین مواد مغذی، به رشد سالم کودکان کمک میکند.
8- حفظ سلامت استخوانها در سنین رشد
طبق تحقیقات، مصرف حداقل دو وعده لبنیات در روز برای کودکان ضروری است. دوغ به دلیل داشتن کلسیم و پروتئین کافی به افزایش تراکم استخوانها کمک کرده و نقش مهمی در رشد و سلامت استخوانی کودکان دارد. مصرف این نوشیدنی در کنار سایر لبنیات مانند شیر و ماست میتواند از بروز مشکلاتی مانند کوتاهی قد و ضعف استخوانی در آینده جلوگیری کند.
سخن پایانی
دوغ یک نوشیدنی سالم و مغذی است که فواید بسیاری برای بزرگسالان و کودکان دارد. از تقویت استخوانها گرفته تا بهبود گوارش و کاهش استرس، این نوشیدنی سنتی میتواند جایگاه ویژهای در رژیم غذایی ما داشته باشد. پس اگر بهدنبال یک نوشیدنی طبیعی، سالم و مفید هستید، دوغ را در برنامه غذایی خود بگنجانید!